Jón Helgason - Úr ljóðinu Áfangar
Séð hef ég skrautleg suðræn blóm
sólvermd í hlýjum garði;
áburð og ljós og aðra virkt
enginn til þeirra sparði;
mér var þó löngum meir í hug
melgrasskúfurinn harði,
runninn upp þar sem Kaldakvísl
kemur úr Vonarskarði.
Populus tremula
Ættkvísl   Populus
     
Nafn   tremula
     
Höfundur   L.
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Blæösp
     
Ætt   Salicaceae
     
Samheiti  
     
Lífsform   tré
     
Kjörlendi   sól
     
Blómlitur  
     
Blómgunartími  
     
Hæð   6-10m (-20 erl.)
     
Vaxtarhraði  
     
 
Blæösp
Vaxtarlag   Þéttgreind, börkur sléttur og gulgrár í fyrstu en síðar dökkgrár og sprunginn. Brum að 5mm, egglaga, hárlaus, dökk brún, kvoðug.
     
Lýsing   Blöðin grágræn á efra borði en fölari á því neðra, 3-10cm, breytileg að lögun á sömu plöntunni, breiðegglaga, stundum nær kringlótt, óreglulega gistennt, nær hárlaus. Blaðstilkurinn 4-7 cm, hliðflatur, grannur, hárlaus, skrjáfar í laufinu ef vind hreyfir, jafnvel hægt að ganga á hljóðið í skógi. KK reklar 5-8cm, þétthærðir, 6-15 frævlar, frjóhnappar dumbrauðir. Vex villt á fáeinum stöðum á landinu, aðall. Norðan- og Austanlands.
     
Heimkynni   NV & M N Evrópa - N Afríka, Síbería
     
Jarðvegur   meðalþurr, nægjusöm
     
Sjúkdómar   ryðsveppur stöku sinnum
     
Harka   2
     
Heimildir   1
     
Fjölgun   sáningu (sá um leið og fræ þroskast), rótarskotum, rótargræðlingum
     
Notkun   skjólbelti, stakstæð, þyrpingar, skógrækt
     
Nytjar   Harðgert (ísl.) vex oft sem runni. Mikil rótarskot. Ekki hentugt garðtré af Þeim sökum. Hefur mjög lága hitaþörf - 7,6°C - ætti að þrífast nánast um allt land. Blómgast ekki oft hérlendis en þó er vitað að að aspirnar í Oddeyrargötu hafa blómgast af og til.
     
Yrki og undirteg.   'Erecta'hefur verið ræktuð hér nokkuð lengi, kelur lítið sem ekkert og lítil vandræði af rótarskotum, 'Pendula' og 'Purpurea' eru yrki sem ræktuð eru erlendis og vert væri að reyna hérlendis
     
Útbreiðsla  
     
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Blæösp
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: bjorgvin@akureyri.is