Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Saxifraga aizoides
ĂttkvÝsl   Saxifraga
     
Nafn   aizoides
     
H÷fundur   L.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Gullsteinbrjˇtur
     
Ătt   SteinbrjˇtsŠtt (Saxifragaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Fj÷lŠr, sÝgrŠn jurt.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   Gulur oft me­ d÷kkgular dr÷fnur.
     
BlˇmgunartÝmi   J˙lÝ.
     
HŠ­   5-20 sm
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Gullsteinbrjˇtur
Vaxtarlag   Laufga­ir sprotar mynda ■ykka brei­ e­a gisnar ■˙fur
     
Lřsing   Lauf 4-22 x 1,5-4 mm, babdlaga til afl÷ng, ßsŠtin, snubbˇtt, ydd e­a me­ stuttan brodd, milli- til d÷kkgrŠn, ekki blßleit, heilrend e­a st÷ku sinnum me­ 2 stuttar tennur vi­ endann, oftast k÷gru­ af tannlÝkum hßrum sem vita fram ß vi­, kalkkirtlar venjulega stakir vi­ oddinn. Blˇm st÷k e­a Ý stuttum, laufˇttum klasa me­ 2-15 blˇm. Krˇnubl÷­ 3-7 mm, venjulega gul, oft me­ appelsÝnugulum dr÷fnum, stundum appelsÝnugul e­a m˙rsteinsrau­.
     
Heimkynni   HeimskautasvŠ­i Ý N AmerÝku og N Evrˇpu (═sland).
     
Jar­vegur   Rakur, fremur s˙r.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   5
     
Heimildir   1
     
Fj÷lgun   Skipting, sßning.
     
Notkun/nytjar   Vi­ tjarnir og lŠki, Ý be­ og steinhŠ­ir (ef hann er v÷kva­ur vel).
     
Reynsla   Har­ger­ planta. Ůarf gˇ­an jar­raka, einkum a­ vori. ŮrÝfst best Ý grřttri steinhŠ­, mˇt nor­i e­a nor­austri (K÷hlein, Saxifragas). Afbrig­in eru bŠ­i grˇskumeiri og fallegri en a­altegundin.
     
Yrki og undirteg.   var. atrorubens (Bertol) Sternb. Lauf ■ÚtthŠr­ ß bla­j÷­rum. Krˇnubl÷­ m˙rsteinsrau­, diskur dj˙pskarlatsrau­ur (Heimkynni: AusturrÝki). var. aurantiaca - Me­ rau­gulum blˇmum (ekki Ý RHS).
     
┌tbrei­sla  
     
Gullsteinbrjˇtur
Gullsteinbrjˇtur
Gullsteinbrjˇtur
Gullsteinbrjˇtur
Gullsteinbrjˇtur
Gullsteinbrjˇtur
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is