Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Loiseleuria procumbens
ĂttkvÝsl   Loiseleuria
     
Nafn   procumbens
     
H÷fundur   (L.) Desv.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Sau­amergur
     
Ătt   LyngŠtt (Ericaceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   SÝgrŠnn dvergrunni.
     
Kj÷rlendi   Sˇl.
     
Blˇmlitur   Rˇsbleik e­a hvÝt me­ bleika slikju.
     
BlˇmgunartÝmi   J˙nÝ.
     
HŠ­   5-15 sm
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Sau­amergur
Vaxtarlag   LÝtill, sÝgrŠnn runni, 7,5-20 sm. St÷nglar jar­lŠgir, myndar stˇrar brei­ur. Lauf 4-12x2-3 mm, ■Útt saman, oftast gagnstŠ­, egglaga til afl÷ng, heilrend, snubbˇtt, mjˇkka smßm saman a­ grunni, ja­rar mj÷g miki­ innundnir, le­urkennd, glansandi og hßrlaus ofan, mi­taugin greypt, laufin ver­a blßleit e­a lˇhŠr­ ne­an, mi­strengurinn hßrlaus, ßberandi, laufleggur stuttur, uppsveig­ur, grßlo­inn.
     
Lřsing   Blˇmin st÷k e­a 2-5 saman Ý litlum, endastŠ­um, sveiplÝkum kollum. Blˇmleggir 2-10 mm, hßrlausir, upprÚttir. Sto­bl÷­ le­urkennd, langŠ, hvassydd. Bikar bj÷llulaga, purpuramengu­, me­ 5 dj˙pa flipa, hßlf lengd krˇnunnar. Krˇnan 4 x 6 mm, rau­bleik me­ hvÝtbleik, brei­bj÷llulaga til bj÷llulaga, flipar 4-5 ˙tstŠ­ir, jafnlangir og krˇnupÝpan, ■rÝhyrndir-egglaga, skarast Ý kn˙bbinum, frŠflar 5, standa inn ß milli krˇnuflipanna. Frjˇhnappar klofna me­ rifum, ekki me­ g÷tum (eins og hjß Rhododendron). StÝll langŠr, styttri en aldini­. Aldini­ me­ 2-3 hˇlfa, ■urrt hř­i, 3-4 mm, hn÷ttˇtt-egglaga, rau­.
     
Heimkynni   N AmerÝka, EvrasÝa (hß fj÷ll, heimskautasvŠ­i samt ekki allra nyrst).
     
Jar­vegur   Me­al■urr, framrŠstur, s˙r.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   2
     
Heimildir   = 1
     
Fj÷lgun   Sßning, sumargrŠ­lingar.
     
Notkun/nytjar   ═ steinhŠ­ir, sem ■ekjuplanta, Ý nßtt˙rlega gar­a, Ý be­.
     
Reynsla   Har­ger­ planta sem vex um allt land. Erfi­ Ý rŠktun.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Sau­amergur
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is