Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Aster alpinus
ĂttkvÝsl   Aster
     
Nafn   alpinus
     
H÷fundur   L.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Fjallastjarna
     
Ătt   Asteraceae
     
Samheiti  
     
LÝfsform   fj÷lŠr
     
Kj÷rlendi   sˇl
     
Blˇmlitur   rˇsbleikur-blßfjˇlublßr
     
BlˇmgunartÝmi   j˙lÝ-september
     
HŠ­   0.2-0.3m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Fjallastjarna
Vaxtarlag   Pl÷ntur allt a­ 20 - 30 sm. Bl÷­ flest Ý hvirfingu vi­ j÷r­, .
     
Lřsing   Lauf spa­alaga, heilrennd e­a tennt, gishŠr­ me­ ■rjß a­alŠ­astrengi, allt a­ 9 x 1,8 sm, Ý stofnhvirfingu og smŠkka upp eftir blˇmst÷nglinum. St÷ngullauf legglaus, mjˇrri. K÷rfur 4 -5 sm Ý ■vermßl, einstakar e­a fßeinar ß greinˇttum st÷ngli. Reifar 7-9 mm, eins og grunnur bolli til hßlf k˙lulaga, reifabl÷­in 1,2- 1,5 mm brei­, ˇgreinilega Ý 2 r÷­um og ÷ll svipu­, flest ydd, yfirleitt grŠn. Tungukrˇnur 20 - 40, 10 -13 x 1,5 - 2 mm, ljˇsblßfjˇlublßar (e­a hvÝtar Ý rŠktun). Hvirfilkrˇnur 5 -5,5 mm, gular. Svifkrans u.■.b. 6 mm. Aldin 3 - 3,5 mm. Blˇmgast Ý j˙lÝ - september.
     
Heimkynni   Alpa og Pyreneafj÷ll, fj÷ll N AsÝu, V Himalaja & Klettafj÷ll Ý Kanada
     
Jar­vegur   me­alrakur, frjˇr
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   3, H1
     
Heimildir   1,2
     
Fj÷lgun   skipting a­ vori, sßning
     
Notkun   steinhŠ­ir, be­
     
Nytjar   Har­ger-me­alhar­ger og oft fremur skammlÝf Ý rŠktun en samt vinsŠl og vÝ­a fßanleg Ý grˇ­rast÷­vum.
     
Yrki og undirteg.   Aster alpinus var. speciosus og Aster alpinus var. superbus eru gar­aafbrig­i sem eru miki­ rŠktu­ en auk ■eirra er fj÷ldi yrkja Ý rŠktun. Sem dŠmi mß nefna: 'Albus' 25 ?30 sm, beinhvÝtur. 'Happy End' 25 sm, bleikur. 'Trimix' er Ý bl÷ndu­um blˇmlitum t.d. bleikum og hvÝtum, um 20 sm. 'Roseus' blˇmst÷nglarnir allt a­ 15 sm, f÷lbleik, tungukrřnd. ┤Dunkel Scharlach┤ d÷kkfjˇlublßr en auk ■eirra eru fj÷lm÷rg ÷nnur yrki Ý rŠktun erlendis.
     
┌tbrei­sla  
     
Fjallastjarna
Fjallastjarna
Fjallastjarna
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: bjorgvin@akureyri.is