Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Abies concolor
ĂttkvÝsl   Abies
     
Nafn   concolor
     
H÷fundur   (Gordon & Glend.) Lindl. ex Hildebr.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   HvÝt■inur
     
Ătt   ŮallarŠtt (Pinaceae)
     
Samheiti  
     
LÝfsform   TrÚ, sÝgrŠnt.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, hßlfskuggi / skjˇl
     
Blˇmlitur   ♂ blˇm gulgrŠn,♀ blˇm gulgrŠn
     
BlˇmgunartÝmi   J˙nÝ.
     
HŠ­   10-20 m (-40 m)
     
Vaxtarhra­i  
     
 
HvÝt■inur
Vaxtarlag   ŮÚtt, mjˇkeilulaga krˇna, greinar standa lßrÚtt ˙t frß stofni, b÷rkur lengi slÚttur me­ ßberandi kvo­ubˇlum, seinna ljˇsgrßr, langsprunginn.
     
Lřsing   TrÚ 25-40 m hßtt Ý heimkynnum sÝnum, me­ greinar alveg ni­ur a­ j÷r­. Greinar geislastŠ­ar og lßrÚttar, b÷rkur ljˇsgrßr, hrj˙fur. ┴rsprotar grßgrŠnir til ˇlÝfugrŠnar, ■vÝ sem nŠst hßrlausir, brum k˙lulaga, kvo­ug. Barrnßlum er ˇreglulega ra­a­ ß greinarnar. ŮŠr eru yfirleitt sig­laga og uppsveig­ar; Ý mi­r÷­inni beinast ■Šr upp og fram ß vi­, eru bandlaga, 40-60 mm langar og 2-2,5 mm brei­ar, yddar til bogadregnar, ▒ blßleitar bŠ­i ofan og ne­an. ═ ■verskur­ eru ■Šr dßlÝti­ k˙ptar til nŠstum flatar. ŮŠr eru me­ 2 ljˇsar loftaugarendur a­ ne­an. K÷nglar eru sÝvalir, mjˇrri til endanna, 7-12 sm langir. Ungir k÷nglar eru grŠnleitir e­a purpuralitir, ver­a seinna br˙nir. K÷ngulhreistur eru blŠvŠngslaga, allt a­ 25 mm brei­, hreisturbl÷­ sjßst ekki. FrŠ ÷fugegglaga, vŠngur skakkur.
     
Heimkynni   SV-BandarÝkin til N-Mexikˇ.
     
Jar­vegur   LÚttur, framrŠstur, me­al■urr, lÝti­ eitt s˙r.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   4
     
Heimildir   1,2,7,9
     
Fj÷lgun   Sßning, forkŠla frŠ Ý ca. 1 mßnu­, vetrargrŠ­lingar.
     
Notkun/nytjar   StakstŠ­, Ý ■yrpingar, Ý be­.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum er til ein planta sem sß­ var 1987. H˙n er falleg og ■rÝfst vel, kelur ekkert og ÷nnur planta sem sß­ var 1990, kelur heldur ekkert.
     
Yrki og undirteg.   Abies concolor var. concolor er a­alger­ ■essarar tegundar. Krˇnan er ■Úttari en ß ÷­rum afbrig­um. ┴rsprotarnir eru gulir e­a gulgrŠnir, brumin k˙lulaga. Barr er kambskipt, oft sig­laga. K÷nglar eru ljˇsgŠnir ungir e­a ■ß purpura mj÷lva­ir. Abies concolor var. lowiana - SÝerra■inur frß Origon og Sierra er grennri og hŠrri me­ mattgrŠnar, tvÝhli­stŠ­ar nßlar.
     
┌tbrei­sla  
     
HvÝt■inur
HvÝt■inur
HvÝt■inur
HvÝt■inur
HvÝt■inur
HvÝt■inur
HvÝt■inur
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is