Jón Thoroddsen - Barmahlíđ

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Lamium album
Ćttkvísl   Lamium
     
Nafn   album
     
Höfundur   Linnaeus, Sp. Pl.: 579. 1753.
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Ljósatvítönn
     
Ćtt   Lamiaceae (Varablómaćtt)
     
Samheiti   Lamium dumeticola Klokov
     
Lífsform   Fjölćr jurt
     
Kjörlendi   Ílendur slćđingur í hlađvörpum og görđum.
     
Blómlitur   Hvítur
     
Blómgunartími   Júní-júlí
     
Hćđ   0.20-0.40 m
     
 
Ljósatvítönn
Vaxtarlag   Stönglar uppréttir oft stofnsveigđir, allgildir, ferstrendir, fremur grófgerđir, blöđóttir og hćrđir, 20-40 sm á hćđ.
     
Lýsing   Blöđ öll stilkuđ, gagnstćđ, hjartalaga eđa egglaga, langydd, gróftennt, hćrđ, 4-8 sm á lengd. Blómin fremur stór, hvít, stilklaus, nokkur saman í fremur gisnum blómkrönsum úr blađöxlunum. Krónan einsamhverf, varaskipt, 1,5-2 sm á lengd, ginvíđ og áberandi hárakrans innan í krónupípunni. Bikarinn fimmskiptur, grćnn međ dökkyrjóttum botni, 7-10 mm langur međ gleiđglenntum, oddmjóum flipum. Frćflar fjórir međ dökkar frjóhirslur undir hjálmi efri krónuvarar. Frćvan klofnar í fjóra parta viđ aldinţroska. Blómgast í júní. LÍK/LÍKAR: Engar.
     
Jarđvegur  
     
Heimildir   1,2,3,9, HKr
     
Nytjar  
     
     
Útbreiđsla   Nokkuđ víđa hér og ţar um landiđ. Allalgengur slćđingur frá rćktun, einkum frá höfuđborgarsvćđinu austur í Rangárvallasýslu og frá Húnavatnssýslu austur í Eyjafjörđ. Annars stađar fátíđari. Önnur náttúruleg heimkynni t.d.: N Ameríka, Evrópa, Asía, Mexikó.
     
Ljósatvítönn
Ljósatvítönn
Ljósatvítönn
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: bjorgvin@akureyri.is