Snorri Hjartarson - Lyng

Gott er að leggjast í lyngið,
sjá lauf glóa, finna kvik
fjaðurmjúk atlot þess, fagna
í fegurð jarðar meðan rauð
og lág sólin lækkar
og lyngbreiðan er ilmgrænt haf
sem ber þig að hljóðri húmströnd
og hylur þig gleymsku.

Parnassia palustris
Ćttkvísl   Parnassia
     
Nafn   palustris
     
Höfundur   Linnaeus, Sp. Pl. 273 (1753)
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Mýrasóley
     
Ćtt   Parnassiaceae (Mýrasóleyjaćtt)
     
Samheiti  
     
Lífsform   Fjölćr jurt
     
Kjörlendi   Vex í snöggu valllendi, mólendi, rökum flögum og ýmiss konar votlendi. Mjög algeng um land allt.
     
Blómlitur   Hvítur
     
Blómgunartími   Júní-júlí
     
Hćđ   0.05-0.20 m
     
 
Mýrasóley
Vaxtarlag   Jurt, 5-20 sm á hćđ. Ógreindir, strendir, hárlausir stönglar, hver međ einu blađi neđan miđju og einu endastćđu blómi.
     
Lýsing   Grunnblöđin í stofnhvirfingu, egglaga til hjartalaga, heilrend, hárlaus, oft međ litlum broddi, mjög langstilkuđ og er stilkurinn lengri en blađkan. Blómin eru stök á stöngulendanum, 1,5-2 sm í ţvermál, Krónublöđin snubbótt, hvít međ dekkri ćđum. Bikarblöđin u.ţ.b. helmingi styttri en krónublöđin. Frćflarnir 5 međ ljósleitum-hvítum, áberandi frjóhnöppum. Ein fjórblađa frćva og fimm kambgreindir, gulgrćnleitir hunangsberar áberandi á milli frćflanna. Blómgast í júní-júlí. Í mörgum heimildum skráđ í Steinbrjótsćtt (Saxifragaceae). LÍK/LÍKAR: Engar. Nafniđ mýrasóley passar fremur illa viđ ţessa jurt. Hún er náskyld steinbrjótum og alls ekki af sóleyjaćtt og auk ţess má geta ađ hún vex fremur á ţurrlendi en í mýrum hérlendis.
     
Jarđvegur  
     
Heimildir   1,2,3,9, HKr
     
Reynsla   "Plantan er sögđ skađleg augum en te af henni ţótti gott viđ lifrar-og miltisbólgu, kvefi og brjóstţyngslum. Lifrarurt er gamalt heiti hennar." (Ág. H.)
     
     
Útbreiđsla   Algeng um land allt frá fjöru til fjalla. Önnur náttúruleg heimkynni t.d.: N Afríka, temp. Asía, Evrópa, N Ameríka, Grćnland, Arktísk
     
Mýrasóley
Mýrasóley
Mýrasóley
Mýrasóley
Mýrasóley
Mýrasóley
Mýrasóley
Mýrasóley
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is