Jón Thoroddsen - Barmahlíđ

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Saxifraga aizoides
Ćttkvísl   Saxifraga
     
Nafn   aizoides
     
Höfundur   Linnaeus, Sp. Pl. : 403 (1753)
     
Ssp./var  
     
Höfundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
Höf.  
     
Íslenskt nafn   Gullsteinbrjótur
     
Ćtt   Saxifragaceae (Steinbrjótsćtt)
     
Samheiti   Saxifraga atrorubens Bertol.
     
Lífsform   Fjölćr jurt
     
Kjörlendi   Vex á melum, á áreyrum, í skriđum og klettabeltum.
     
Blómlitur   Gulur - međ rauđum dröfnum
     
Blómgunartími   Júlí
     
Hćđ   0.05-0.15 m
     
 
Gullsteinbrjótur
Vaxtarlag   Jarđlćgir stönglar eru međ blómfáum, uppsveigđum greinum, ógreindir upp ađ blómskipan, 5-15 sm á hćđ. Mynda oft ţétta brúska. Blöđin ţéttust á blađsprotunum og neđst á stönglum.
     
Lýsing   Blöđin ljósgrćn, ţykk og safamikil, stakstćđ á stönglum, heilrend, striklaga eđa lensulaga, broddydd, hárlaus eđa međ grófum en strjálum randhárum, 8-18 mm á lengd og 1,5-3 mm á breidd. Nćrri broddinum er lítil gróp fyrir útrennslisvatn. Blómin eru fimmdeild, stilklöng, nokkur saman í skúfum á greinaendum, hvert blóm 10-15 mm í ţvermál. Krónublöđin fremur mjó, ljósgul eđa heiđgul međ litlum, rauđum dröfnum. Bikarblöđin breiđoddbaugótt, upprétt og styttri en krónublöđin. Frćflar 10, frćvan klofin í tvennt ađ ofan. Bikarflipar langegglaga. Hýđiđ álíka langt og bikarfliparnir. Blómgast í júlí. LÍK/LÍKAR: Engar.
     
Jarđvegur  
     
Heimildir   1,2,3,9, HKr
     
Reynsla  
     
     
Útbreiđsla   Víđa á Austurlandi (frá Skeiđará norđur ađ Langanesströndum) en afar sjaldséđ eđa ófundin í öđrum landshlutum. Önnur náttúruleg heimkynni t.d.: Kanada, Evrópa, Grćnland, Mexíkó, Svalbarđi, Jan Mayen, Ukraina og N Ameríka.
     
Gullsteinbrjótur
Gullsteinbrjótur
Gullsteinbrjótur
Gullsteinbrjótur
Gullsteinbrjótur
Gullsteinbrjótur
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is