Jˇn Helgason - ┌r ljˇ­inu ┴fangar
Séð hef ég skrautleg suðræn blóm
sólvermd í hlýjum garði;
áburð og ljós og aðra virkt
enginn til þeirra sparði;
mér var þó löngum meir í hug
melgrasskúfurinn harði,
runninn upp þar sem Kaldakvísl
kemur úr Vonarskarði.
Trientalis europaea
ĂttkvÝsl   Trientalis
     
Nafn   europaea
     
H÷fundur   Linnaeus, Sp. Pl. : 344 (1753)
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
     
Ătt   Primulaceae (MarÝulykilsŠtt)
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Fj÷lŠr jurt
     
Kj÷rlendi   Vex Ý skˇg-, kjarr-, mˇ- og graslendi. Nokku­ algeng ß austanver­u landinu en sjaldgŠf annars sta­ar.
     
Blˇmlitur   HvÝtur
     
BlˇmgunartÝmi   J˙lÝ-ßg˙st
     
HŠ­   0.05-0.12 m
     
 
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Vaxtarlag   St÷nglar, grannir, upprÚttir, ˇgreindir, bl÷­ˇttir og me­ ÷rsmßum hreisturbl÷­um ne­an vi­ topphvirfingu, 5-12 sm ß hŠ­.
     
Lřsing   Bl÷­in Ý topphvirfingu ofarlega ß st÷nglinum, 5-7 saman, dßlÝti­ misstˇr, oddbaugˇtt e­a ÷fugegglaga, nŠr stilklaus, ■unn og hßrlaus, 2-3 sm ß lengd, 8-13 mm brei­. A­eins ÷rsmß hreisturbl÷­ (lßgbl÷­) ne­ar ß st÷nglinum. Blˇm hvÝt e­a ofurlÝti­ bleikleit, yfirleitt endastŠ­, oftast eitt en stundum tv÷ til ■rj˙ saman ß fÝnger­um, l÷ngum blˇmleggjum. Krˇnubl÷­in sj÷, 1-1,8 sm Ý ■vermßl, odddregin, me­ gulum hring ne­st. Bikarbl÷­in lensulaga, oddmjˇ, 4-5 mm ß lengd. FrŠflar oftast sj÷, me­ gulum frjˇhirslum og ein frŠva me­ l÷ngum stÝl. Blˇmgast Ý j˙lÝ-ßg˙st. L═K/L═KAR: Engar. Au­■ekkt ß topphvirfingu bla­a sem er fremur fßttÝtt fyrirbŠri ß nor­urhveli jar­ar en ■annig nřta bl÷­in sˇlargeisla betur en ella. Einnig mß benda ß krˇnubl÷­in sj÷ sem einnig er fremur fßtÝtt.
     
Jar­vegur  
     
Heimildir   1,2,3,9, HKr
     
Reynsla   "┴­ur voru blˇm og bl÷­ marin og stroki­ um hvarma til ■ess a­ lŠkna řmsa augnkvilla. Sey­i af rˇtinni var fyrrum nota­ til ■ess a­ koma af sta­ upps÷lu. Einnig nefnd fagurblˇm." (┴g.H.)
     
     
┌tbrei­sla   Allalgeng ß Austurlandi frß Vopnafir­i su­ur Ý ÍrŠfi. Annars sta­ar a­eins fundin ß einum sta­ Ý Íxarfir­i og ■rem ß Su­urlandi. Ínnur nßtt˙ruleg heimkynni t.d.: Nor­urhvel (N AmerÝka, Evrˇpa, AsÝa, GrŠnland)
     
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Sj÷stjarna, (Fagurblˇm)
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is