Jˇn Thoroddsen - BarmahlÝ­

Hlíðin mín fríða
hjalla meður græna
og blágresið blíða
og berjalautu væna,
á þér ástaraugu
ungur réð ég festa,
blómmóðir bezta!

Sá ég sól roða
síð um þína hjalla
og birtu boða
brúnum snemma fjalla.
Skuggi skauzt úr lautu,
skreið und gráa steina,
leitandi leyna.

Blómmóðir bezta,
beztu jarðargæða
gaf þér fjöld flesta
faðir mildur hæða.
Hver mun svo, er sér þig,
sálar þjáður dofa,
að gleymi guð lofa?

Hlíð, þér um haga
hlýr æ blási andi,
döggvi vordaga
dögg þig sífrjóvgandi!
Um þig aldrei næði,
af þér svo að kali,
vetur vindsvali!


Euonymus europaeus
ĂttkvÝsl   Euonymus
     
Nafn   europaeus
     
H÷fundur   L.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Beinvi­ur
     
Ătt   Beinvi­arŠtt (Celastraceae).
     
Samheiti  
     
LÝfsform   Lauffellandi runni - lÝti­ trÚ.
     
Kj÷rlendi   Sˇl til hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   GulgrŠnn.
     
BlˇmgunartÝmi   SÝ­la vors - snemmsumars.
     
HŠ­   1-3 m (-7m)
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Vaxtarlag   UpprÚttur runni e­a lÝti­ trÚ me­ kanta­ar grŠnar greinar. Greinar me­ korkkenndar rßkir.
     
Lřsing   Lauf allt a­ 8 sm, egglaga-oddbaugˇtt til afl÷ng, bogtennt, ydd, hßrlaus ne­an. Sk˙far me­ 3,5 e­a fleiri blˇm, blˇmskipunarleggur langur, blˇm 1 sm Ý ■vermßl, gulgrŠn, frjˇhnappar gulir. Blˇmin eru tvÝkynja (bŠ­i me­ karlkyns og kvenkyns lÝffŠri), frŠvu­ af skordřrum. Aldin 4-deild, allt a­ 2 sm brei­, bleik til skŠrrau­, frŠ hvÝt, frŠkßpa appelsÝnugul.
     
Heimkynni   Evrˇpa a­ Bretlandi me­t÷ldu, frß SvÝ■jˇ­ su­ur og vestur til Spßnar, Kßkasus og V AsÝa.
     
Jar­vegur   LÚttur, sendinn jar­vegur, me­alleirkenndur, helst vel framrŠstur. Sřrustig skiptir ekki mßli en getur vaxi­ Ý mj÷g basÝskum jar­vegi sem er me­alrakur til rakur.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   3
     
Heimildir   = 1, http://www.pfaf.org
     
Fj÷lgun   Sßning, sumargrŠ­lingar, vetrargrŠ­lingar. sveiggrŠ­sla.
     
Notkun/nytjar   ═ ■yrpingar, Ý limger­i, Ý bl÷ndu­ be­. Au­rŠktu­ planta, ■rÝfst Ý nŠstum hva­a jar­vegi sem er, lÝka kalkrÝkum ekki sÝst ß ■urrum, skuggsŠlum svŠ­um. Tegundin er eitru­ planta en einnig nřtt sem lŠkningapanta.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum eru til tvŠr pl÷ntur undir ■essu nafni, sem sß­ var til 1988 og grˇ­ursettar Ý be­ 1992. ŮrÝfst ■okkalega Ý gar­inum (0,5-2), ver­ur fallegust Ý sˇl.
     
Yrki og undirteg.   Mj÷g skrautleg tegund sem m÷rg nafnkennd afbrig­i. Fj÷ldi yrkja Ý rŠktun erlendis t.d. 'Albus', 'Atrorubens', 'Burtonii', 'Chrysophyllus', 'Microphyllus', 'Pumilus', 'Red Cascade' og m÷rg fleiri
     
┌tbrei­sla  
     
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is