Halldˇr Kiljan Laxness - Heimsljˇs

"Fegursta blómið, það lifir í huldum stað, fæstir fá nokkurntíma að sjá það, mörgum sést yfir það, nokkrir kunna ekki skil á gildi þess, þeir sem uppgötva það munu ekki sjá annað blóm síðan. Allan daginn hugsar maður um það. Þegar maður sefur dreymir mann það. Maður deyr með nafn þess á vörum."

Picea abies
ĂttkvÝsl   Picea
     
Nafn   abies
     
H÷fundur   (L.) Karst.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Rau­greni
     
Ătt   ŮallarŠtt (Pinaceae).
     
Samheiti   Syn.: P. excelsa (Lam.) Link.
     
LÝfsform   SÝgrŠnt trÚ.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   Kk reklar gulir, kvk reklar rau­ir.
     
BlˇmgunartÝmi   MaÝ-j˙nÝ.
     
HŠ­   10-20 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Rau­greni
Vaxtarlag   TrÚ, 30-50 m hßtt Ý heimkynnum sÝnum, einstofna, stofn beinn, s˙lulaga, allt a­ 2 m Ý ■vermßl, b÷rkur rau­br˙nn til grßr, flagnar af Ý ■unnum hreistrum. Krˇna oddmjˇ-keilulaga, ■Útt. A­algreinar lßrÚttar e­a bogna ni­ur ß vi­, me­ ▒ uppsveig­a enda, smßgreinar ne­an ß a­algreinum hanga beint ni­ur (kemur betur og betur Ý ljˇs me­ aldrinum).
     
Lřsing   ┴rsprotar br˙nir til rau­gulir, hßrlausir til lÝti­ eitt hŠr­ir. Brum mjˇkeilulaga, ydd, ljˇsbr˙n, kvo­ulaus. Barr skiptist eins og kambur ß ne­ri hli­ greina, me­ loftaugu ß ÷llum 4 hli­unum, d÷kkgrŠn. K÷nglar hangandi, sÝvalir 10-15 sm langir, 3-4 sm brei­ir, ungir grŠnir e­a rau­ir hreistur fremur h÷r­, tÝgullaga mjˇkka Ý efri endann, snubbˇtt Ý oddinn e­a framj÷­ru­.
     
Heimkynni   N & M Evrˇpa, fj÷ll M Evrˇpu.
     
Jar­vegur   Rakur, fremur s˙r, frjˇr.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   4
     
Heimildir   = 1,2,7
     
Fj÷lgun   Sßning, sumargrŠ­lingar Ý ■oku˙­um.
     
Notkun/nytjar   ═ ■yrpingar, sem stakstŠ­ trÚ, Ý ra­ir, Ý limger­i, Ý skˇgrŠkt.
     
Reynsla   ŮrÝfst vel Ý Lystigar­inum, kelur ekkert. Har­ger­ og ■olin en ■urftafrek tegund. Skřla ■arf ungpl÷ntum Ý uppeldi. Elstu trÚ ß Ůingv÷llum frß 1899, Ý RŠktunarst÷­ Nor­urlands frß 1903, Ý Hallormssta­ 1908. Rˇtarkerfi­ er grunnt og trjßm ■vÝ hŠtt vi­ rˇtarveltum Ý roki. RŠkta­ sem skˇgartrÚ ß st÷­um fjarri sjˇ ß skjˇlsŠlum st÷­um vÝ­a um land.
     
Yrki og undirteg.   M÷rg yrki, t.d. Picea abies 'Nidiformis' - sßtugreni - me­ tenntar nßlar, hefur sta­i­ sig vel Ý gar­inum. Picea abies ssp. obovata (Ledeb.) HultÚn - SÝberÝugreni , vetrargreni - rÚtt nafn = Picea obovata, me­ ˙tbrei­slu nor­arlega Ý tempra­a beltinu, k÷nglar a­eins 6-8 sm a­ lengd, spˇlulaga til egglaga, k÷ngulhreistur ÷fugegglaga me­ ßv÷lum stundum tvÝyddum enda (ekki trosnu­um), ßrssprotar alveg ■ÚtthŠr­ir og nßlar 10-1 8mm a­ lengd. Yfir 100 yrki Ý rŠktun erlendis sem lÝtt e­a ekki eru reynd hÚrlendis en Šttu a­ ganga ■okkalega. 'Acrocona', 'Ohlendorffii' og 'Viminalis' eru ■ˇ Ý uppeldi i gar­inum.
     
┌tbrei­sla   Ůroska­i frŠ: Mj÷g mikilvŠgt skˇgartrÚ, ■rÝfst vel ■ar sem loftraki er mikill og fremur svalt, Ý gˇ­um dßlÝti­ r÷kum leirjar­vegi e­a leirbornum sandi. Hefur lengi veri­ Ý rŠktun.
     
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Rau­greni
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is