Pßll Ëlafsson, Ljˇ­i­ Vetrarkve­ja
Margt er gott að muna þér
þó mér þú fyndist langur.
Farðu vel, þú færðir mér
fögnuð bæði og angur.

Þó að nísti frostið fast
og fölni grænir hagar
eftir þetta kuldakast
koma betri dagar.
Picea mariana
ĂttkvÝsl   Picea
     
Nafn   mariana
     
H÷fundur   (Mill.) BSP.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Svartgreni
     
Ătt   ŮallarŠtt (Pinaceae).
     
Samheiti   P. nigra Ait., P. brevifolia Peck
     
LÝfsform   SÝgrŠnt trÚ.
     
Kj÷rlendi   Sˇl, hßlfskuggi.
     
Blˇmlitur   Kk reklar gulir, kvk reklar rau­ir.
     
BlˇmgunartÝmi   MaÝ-j˙nÝ.
     
HŠ­   5-13 m
     
Vaxtarhra­i  
     
 
Svartgreni
Vaxtarlag   TrÚ, 6-20 m hßtt Ý heimkynnum sÝnum, st÷ku sinnum allt a­ 30 m hßtt. Krˇna mjˇ-keilulaga, oft ˇregluleg. ┴rssprotar rau­br˙nir, kirtilhŠr­ir me­ rau­leitum hßrum.
     
Lřsing   B÷rkur rau­br˙nn, hreistrugur. Greinar grannar, oft sl˙tandi, ungar greinar rau­br˙nar me­ ■Útt kirtilhßr. Brum gild, u.■.b. 5 mm l÷ng, ydd e­a snubbˇtt, ljˇsrau­, kvo­ulaus, ne­stu brumhlÝfar sřllaga, brumoddar framstŠ­ir. Barrnßlar mj÷g ■ÚttstŠ­ar, 7-12(-18) mm langar, daufgrŠnar til blßgrŠnar, stinnar og stÝfar, ferhyrndar, beinar e­a dßlÝti­ bognar. Nßlarnar ilma ef ■Šr eru n˙nar! ŮŠr skiptast ekki ne­an til ß greinunum, eru a­ ofan me­ 1-2 loftaugara­ir hvoru megin og a­ ne­an me­ 3-4, hvÝtleitar. Nßlanabbar flatir, ekki ˙tt˙tna­ir. K÷nglar egg- til snŠldulaga (gulrˇtarlaga), rau­br˙nir svo lengi sem ■eir eru loka­ir, seinna grßbr˙nir, 2-3 sm langir, allt a­ 1,5 sm brei­ir, hanga m÷rg ßr ß trÚnu. K÷ngulhreistur stinn, trÚkennd, kringlˇtt ofan, ja­ar fÝntenntur. Hreisturbl÷­kur miklu styttri. FrŠ s˙kkula­ibr˙n, vŠngur 10 mm langur.
     
Heimkynni   N N AmerÝka.
     
Jar­vegur   Rakur, frjˇr, dj˙pur, lÚtts˙r.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   2
     
Heimildir   1,7,9
     
Fj÷lgun   Sßning, sumargrŠ­lingar Ý ■oku˙­un, vetrargrŠ­lingar.
     
Notkun/nytjar   ═ ■yrpingar, sem stakstŠ­ trÚ, ef til vill Ý skˇgrŠkt, Ý ra­ir, Ý limger­i.
     
Reynsla   TrÚ sem keypt var 1985 er til Ý Lystigar­inum. ŮrÝfst vel. Har­gert, afar nŠgjusamt, hŠgvaxta, skřla ungpl÷ntum. Fyrst grˇ­ursett 1952 ß Hallormsta­. Mj÷g fallegt eintak er til Ý Lystigar­inum (sbr. mynd) Ý J2 (trÚ­ kom frß V÷glum 1985 - G01), hefur ekkert kali­. NŠr um 250 ßra aldri.
     
Yrki og undirteg.   Fj÷lm÷rg yrki Ý rŠktun Ý USA sem vert vŠri a­ prˇfa hÚrlendis. Til dŠmis 'Aurea' nßlar me­ gullnu Ývafi. 'Beissneri', smßvaxin hŠgvaxta, a­ 5 m. 'Beissneri Compacta' a­ 2 m. 'Doumettii' smßvaxin e­a a­eins a­ 6m. 'Pendula', 'Nana', 'Fastigiata' og fleiri (= 1, z2).
     
┌tbrei­sla   Har­gert og fremur fallegt sem ungt trÚ, en g÷mul eru ekki eins miki­ til prř­i. Gerir litlar kr÷fur og myndar oft stˇra skˇga, ■rÝfst lÝka Ý sv÷lu votlendi.
     
Svartgreni
Svartgreni
Svartgreni
Svartgreni
Svartgreni
Svartgreni
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is