ŮurÝ­ur Gu­mundsdˇttir - RŠtur
Ég geng um skrúðgarða borgar
og blómin horfa á mig
litríkum framandi augum
og ilmur þeirra er alltaf nýr

Í fjarska situr fölblá gleymmérei
á fötum lítils barns

Því blágresi, holtasóley og steinbrjótur
voru blóm bernsku minnar

Og rætur þeirra
verða alltaf mínar

Larix laricina
ĂttkvÝsl   Larix
     
Nafn   laricina
     
H÷fundur   (Du Roi) K. Koch.
     
Ssp./var  
     
H÷fundur undirteg.  
     
Yrki form  
     
H÷f.  
     
═slenskt nafn   Mřralerki
     
Ătt   ŮallarŠtt (Pinaceae)
     
Samheiti   L. americana Michx; L. microcarpa Desf., L. alaskensis W. F. Wight.
     
LÝfsform   Lauffellandi barrtrÚ.
     
Kj÷rlendi   Sˇl. ŮrÝfst ekki Ý skugga.
     
Blˇmlitur   Karlblˇm gul, kvenblˇm grŠn, rau­leit e­a purpura.
     
BlˇmgunartÝmi   Vor.
     
HŠ­   10-15 m
     
Vaxtarhra­i   Me­alhratt.
     
 
Mřralerki
Vaxtarlag   Lauffellandi trÚ, allt a­ 18-20 m hßtt Ý heimkynnum sÝnum, ungt er ■a­ mjˇ-keilulaga. B÷rkur ungra trjßa silfurgrßr, ß g÷mlum trjßm br˙nn og losnar af Ý ■unnum hreistrum. Krˇnan keilulaga, greinar lßrÚttar, ˙tstŠ­ar smßgreinar dr˙pandi. ┴rsprotar grannir, hßrlausir, d÷ggva­ir, seinna glansandi rau­leitir e­a daufbr˙nir. Dverggreinar mj÷g stuttur, svartar. Brum d÷kkrau­, dßlÝti­ kvo­ug.
     
Lřsing   Barrnßlar allt a­ 12-30 saman Ý knippi, eins og pensill, 20-30 mm langar, ljˇsgrŠnar, 0,5 mm brei­ar, me­ greinilegan kj÷l ß ne­ra bor­i og 2 loftaugarendur. Blˇmin eru einkynja (hvert einstakt blˇm er anna­ hvort karlkyns e­a kvenkyns, en bŠ­i kynin er a­ finna ß s÷mu pl÷ntunni). VindfrŠvun. K÷nglar eru mj÷g smßir, egglaga, 10-15 mm langir, ungir fjˇlublß-rau­ir, gamlir gulbr˙nir og me­ 15-20 k÷ngulhreistrum, sem eru stundum nŠstum kringlˇtt, ja­ar hreistranna lÝti­ eitt innsveig­ur og fÝn-ˇreglulega bylgja­ar ofan. Hreisturbl÷­kur litlar, nß ekki ˙t ˙r k÷nglinum. FrŠ 1,5 mm l÷ng, vŠngur 5 mm langur.
     
Heimkynni   Nor­ur N AmerÝka (Alaska-Kanada).
     
Jar­vegur   LÚttur (sendinn), me­alfrjˇr-magur, helst vel framrŠstur, rakur e­a blautur, sřrustig skiptir ekki mßli.
     
Sj˙kdˇmar  
     
Harka   Z2 Ekki vi­kvŠmt fyrir frosti.
     
Heimildir   = 1,2,7, http://www.pfaf
     
Fj÷lgun   Sßning.
     
Notkun/nytjar   ═ ■yrpingar, Ý be­. Tegundin ■olir mj÷g vel kulda ■egar h˙n er Ý dvala, en hlřindakaflar a­ vetrinum geta valdi ■vÝ a­ trÚn fari a­ vaxa ß ˇheppilegum tÝma og ■eim hŠttir ■ß vi­ skemmdum vegna frosta sÝ­la vors og kaldra nŠ­inga. Grˇ­ursett til timburframlei­slu Ý Evrˇpu. Vex venjulega hŠgt.
     
Reynsla   ═ Lystigar­inum er til eitt trÚ sem sß­ var til 1988, kelur dßlÝti­ flest ßr. Nokkur yngri eru Ý uppeldi svo sem eitt sem sß­ var til 1998 og grˇ­ursett var Ý be­ 2004, og eitt sem sß­ var til 2003 og anna­ sem sß­ var til 2006, bŠ­i eru enn Ý sˇlreit. ┴ V÷glum Ý Fnjˇskadal standa nokkur trÚ sem grˇ­ursett voru 1957. Ůau hafa vaxi­ ■ar betur en anna­ lerki. Lj˙ka vexti snemma. Mřralerki er stundum rugla­ saman vi­ L. Î pendula sem er allt ÷­ruvÝsi Ý vextinum og me­ stŠrri k÷ngla. Ůessi tegund hefur lÝti­ skrautgildi nema ß k÷ldum, blautum, illa framrŠstum st÷­um ■ar sem ■a­ ■olir vi­. Sag af vi­num er ■ekkt fyrir a­ geta valdi­ exemi hjß sumum.
     
Yrki og undirteg.  
     
┌tbrei­sla  
     
Mřralerki
Mřralerki
Mřralerki
Lystigarður Akureyrar - Eyrarlandsstofa - Sími: 462 7487 - Netfang: gkb@akureyri.is